हरेक वर्ष +2 पास गरेपछि हजारौं नेपाली युवा विदेश जाने बाटो रोज्छन् — कोही पढ्न, कोही कमाउन। यो दृश्य अब नौलो रहेको छैन, बरु एक सामान्य चलन बनिसकेको छ।
तर यो प्रश्न सोध्नु जरुरी छ — किन यति धेरै युवाले आफ्नै देशभन्दा बाहिर अवसर खोज्नुपर्छ?
समस्या: बाढी आइसकेपछि छेक्न खोज्नु
उम्लिएर आएको बाढीलाई छेक्न सकिँदैन, त्यसको लागि पहिल्यै रोकथामको उपाय अपनाउनुपर्छ। युवा पलायनको विषयमा पनि उस्तै हो। जब युवा विदेश जाने निर्णय गरिसक्छन्, त्यसपछि उनीहरूलाई रोक्न खोज्नु व्यावहारिक समाधान होइन। वास्तविक समाधान भनेको त्यो अवस्था नै नआउने वातावरण बनाउनु हो।
विदेश जानु गलत होइन
यहाँ स्पष्ट बुझ्नुपर्ने कुरा के हो भने, विदेश जानु आफैंमा गलत होइन। नयाँ ज्ञान, सीप, र अनुभव लिनु राम्रै कुरा हो। धेरै मुलुकका युवाले विदेशमा पढेर वा काम गरेर फर्केर आफ्नै देशको विकासमा योगदान पुर्याएका उदाहरण पनि छन्।
समस्या विदेश जानुमा होइन, बरु देशमा पर्याप्त विकल्प नहुनुमा हो।
असली प्रश्न: देशमै अवसर किन बनेन?
धेरै युवासँग कुरा गर्दा एउटै कुरा दोहोरिन्छ — "यहाँ राम्रो जागिर छैन, business गर्न सजिलो छैन, सीप भए पनि प्रयोग गर्ने ठाउँ छैन।" यसले प्रस्ट देखाउँछ कि युवा रहर लागेर मात्र जाँदैनन्, बाध्यताले पनि जान्छन्। यदि देशमै राम्रो अवसर उपलब्ध हुन्थ्यो भने, धेरैजसोले आफ्नै देशलाई पहिलो रोजाइ बनाउँथे।
युवालाई दोष दिएर समाधान आउँदैन
युवालाई "देश छोड्ने" भनेर दोष दिनु सजिलो छ, तर त्यसले समस्या समाधान गर्दैन। वास्तविक जिम्मेवारी भनेको देशले युवाका लागि रोकिने वातावरण बनाउनु हो। यसका लागि केही आधारभूत पक्षमा ध्यान दिनु जरुरी छ।
देशमै अवसर बनाउने चार आधार
Skill Development
शिक्षा प्रणालीलाई बजारको माग अनुसार सीपमूलक बनाउनु आवश्यक छ, ताकि युवाले सिकेको सीप देशभित्रै प्रयोग गर्न सकून्।
Business Environment
नयाँ व्यवसाय सुरु गर्न, दर्ता गर्न, र सञ्चालन गर्न झन्झटिलो प्रक्रिया कम गर्नु जरुरी छ, ताकि युवा उद्यमशीलतातर्फ आकर्षित होऊन्।
Investment Opportunities
देशभित्र लगानीमैत्री वातावरण बन्यो भने रोजगारी सिर्जना हुन्छ, जसले प्रत्यक्ष रूपमा युवालाई फाइदा पुर्याउँछ।
Stable Policy
नीति निरन्तर परिवर्तन भइरहँदा लगानीकर्ता र उद्यमीहरू अन्योलमा पर्छन्। स्थिर र पूर्वानुमानयोग्य नीतिले दीर्घकालीन अवसर सिर्जना गर्छ।
नेपालको वास्तविक सन्दर्भ
धेरै युवाले +2 पछि "यहाँ के गर्ने?" भन्ने प्रश्नको जवाफ नपाएर विदेशको बाटो समात्छन्। यदि उनीहरूलाई देशभित्रै सीपमूलक तालिम, सजिलो business दर्ता, वा उपयुक्त जागिरका अवसरहरू उपलब्ध हुन्थे भने, धेरैले फरक निर्णय गर्न सक्थे। यो केवल एक व्यक्ति वा एक सरकारको जिम्मेवारी होइन, बरु दीर्घकालीन नीति, लगानी, र सामाजिक सोचको सामूहिक परिणाम हो।
मुख्य पाठहरू
युवा पलायन एउटा लक्षण हो, रोग होइन। असली रोग भनेको देशभित्र अवसरको कमी हो। यसको समाधान युवालाई रोक्नु वा दोष दिनु होइन, बरु उनीहरूका लागि देशभित्रै उपयुक्त वातावरण, सीप, र अवसर सिर्जना गर्नु हो।
निष्कर्ष
बाढी आइसकेपछि छेक्न खोज्नुभन्दा, त्यो अवस्था नआउने बनाउनु नै बुद्धिमानी हो। त्यसैगरी, युवालाई विदेश जानबाट रोक्न खोज्नुभन्दा, उनीहरूलाई देशमै रोकिने कारण बनाउनु नै वास्तविक समाधान हो। युवा रोक्ने होइन, युवालाई अवसर दिएर देश बनाउने बेला आइसकेको छ।
हाम्रा सेवाहरू हेर्नुहोस्
No comments yet. Be the first to comment!